Senkron Makinelerde Frekans ve Hız Arasındaki İlişki

Senkron Makinelerde Frekans ve Hız
Statorda meydana gelen kutupların dönüş hızına senkron hız denir. Senkron hız,
motorun kutup sayısı ile ters orantılı, frekans ile doğru orantılı değişen bir büyüklüktür.

Senkron makineler çok büyük güçlü olarak yapılmaktadır. Bu makinelerin güçlerini
sınırlayan iki büyük faktör vardır;
Ø Isınma
Ø Rotor çevresel hızı
Makineyi oluşturan her bir gerecin, belli bir ısı dayanım sınırı ve hıza bağlı olarak
kritik fırlama değeri vardır. Bu sınırları geçemeyiz. Yuvarlak kutuplu alternatörlerde büyük
güçler için rotor çapı büyütülemediğine göre rotor uzunluğu arttırılır.

Rotorun yapıldığı gereç, devir sayısını sınırlayan faktörlerin başında gelir. Bu nedenle
uygulamada 1 çift (2 tek) kutup sayısından daha az kutup sayısı elde edilemeyeceğinden,
silindirik kutuplu bir turbo alternatörün, şebeke frekansı 50 Hz (yurdumuzda halen 50 Hz.)
sabit bir gerilim için; (1.denklem )

 

Senkron makine generatör olarak çalışırsa senkron generatörün rotoru,(ns) senkron
devir sayısı ile tahrik edilmesi sonucunda endüvi (stator) çevresinde bu senkron hız ile

döner. Dışardan tahrik sureti ile döndürülen bu döner alan stator sargısında çeşitli fazlarda
gerilim endükleyecektir. Bu gerilimin frekansına f diyecek olursak, makinenin kutup
sayısına ve dakikadaki devir sayısı cinsinden değeri; (3.denklem)

Devir sayısı, frekansa ve kutup sayısına bağlıdır.