Ø Aydınlatma tesislerinde yürürlükteki standartlara uygun aydınlatma aygıtları
(armatürler) ve donanımlar kullanılmalıdır.
Ø Aydınlatma tesislerinde 250 V’dan yüksek şebeke gerilimi kullanılmamalıdır.
Ø Anahtardan geçerek armatür duyuna gelen faz iletkeni her zaman duyun iç
(orta) kontağına bağlanmalıdır. Ters bağlama belirlenirse tesise elektrik
verilmemelidir.

Ø Aydınlatma aygıtlarında faz ve nötr iletkenleri olarak yalıtılmış iletkenler
kullanılmalıdır. Aygıtların metal parçaları nötr iletkeni olarak
kullanılmamalıdır.
Ø Duylar aydınlatma aygıtlarına ampuller çıkarılıp takılırken dönmeyecek
biçimde tutturulmalıdır.
Ø Aydınlatma aygıtları hareket ettiklerinde iletkenleri zedelemeyecek biçimde
takılmalıdır.
Ø İletkenlerin geçirilmesi için bırakılan boşluklar, tellerin kolayca ve yalıtkanların
zedelenmeden geçmesini sağlayacak biçimde olmalıdır. Bu boşluklardan birkaç
lambanın akım devresi iletkenleri birlikte geçirilebilir.

Ø Aydınlatma aygıtlarının askı düzenleri, örneğin tavan kancaları, en az 10 kg
olmak üzere asılacak aygıt ağırlığının 5 katını herhangi bir biçim değişikliğine
uğramadan taşıyabilmelidir.
Ø Sıva altı tesislerde apliklere gelen iletkenler duvar kutularında (buvatlar) sona
ermelidir. Tamamlanmış döşemeden 230 cm yüksekliğe kadar tesis edilen aplik
sortileri koruma iletkenli olmalı, yapıda koruma topraklaması yoksa,
sıfırlanmalıdır.
Ø Aydınlatma aygıtlarının içine çekilen iletkenler ısıya dayanıklı olmalıdır.
Ø Armatürlerin seçilmesinde, kullanma amacına uygunluğu, suya ya da toza karşı
korunma düzeni bulunması ve ortam sıcaklığına dayanıklılığı göz önünde
bulundurulmalıdır.
Ø Sabit aydınlatma aygıtları, besleme hatlarına bu aygıtlara ait klemensler ile fişpriz
düzenleri ile ya da doğrudan doğruya bağlanabilir. Taşınabilen aydınlatma
aygıtları şebekeye sabit bağlantı düzenleri ya da fiş-priz düzenleri üzerinden
bağlanabilir.
Ø Tünel, galeri vb. gibi nemli ve ıslak yerler (madde 50 a.15)’e uygun olarak
taşınabilen aydınlatma aygıtları ile aydınlatılabileceği gibi bu amaçla sabit
aygıtlar da kullanılabilir. Bu durumda nemli ve ıslak yerlerde kurulacak elektrik
tesislerine ait hükümler uygulanmalıdır.
Ø Aydınlatma aygıtları, çıkardıkları ısı kendi içlerindeki ve yakınlarındaki
cisimlere zarar vermeyecek biçimde tesis edilmelidir.
Ø Sıva altı, sıva üstü ve etanş tesislerde zorunlu olmadıkça lambadan lambaya
geçiş yapılmamalıdır.
Ø Dekoratif amaçla zorunlu durumlarda (mimari gereği vb.) lükstür klemens vb.
gibi uygun düzenler kullanılarak lambadan lambaya geçiş yapılabilir.
Ø Kazan dairesi, banyo, hamam ve benzeri gibi nemli ve ıslak yerlerde lambadan
lambaya geçiş yapılması tavsiye edilmez. Lambadan lambaya geçiş yapılması
gerekli ise geçişler lükstür klemens ve benzeri düzenler kullanılarak
yapılmalıdır.
Ø Gazlı boşalma lambalarında (floresan, cıva buharlı, sodyum buharlı, vb.)
kullanılan tüm balanstlar kondansatörlü olmalıdır.

Ø Floresan tüplü tesislerde bir yerin aydınlatılması için alternatif akımla çalışan
birden fazla tüp kullanıldığında ışıksal görüntü yanılmaları en az olacak
biçimde dekalörlü balast ya da çok fazlı bir besleme biçimi kullanılması tavsiye
edilir.
Ø Üç faz hattına bölünerek bağlanan floresan lamba grupları (üç fazlı aydınlatma
aygıtları) için üç kutbu birden açılıp kapanan anahtarlar kullanılmalıdır. Bu
durumda üç fazlı akım devresinin iletkenleri bir boru içinde hep birlikte
çekilmeli ya da çok damarlı yalıtılmış bir iletkenin damarları bu amaçla
kullanılmalıdır.
Ø Armatürler ya da dağıtım tabloları içine konulmayan balastlar, transformatör ve
dirençler toza ve dokunmaya karşı bir mahfaza ile korunmalıdır.

Montaj Yerinin Seçimi
Atölye aydınlatılmasında mümkün mertebe, masrafsız genel aydınlatmadan (gün ışığı)
yararlanmak istenir. Bu da atölyenin mimari planı ile alakalıdır.

Elektrik aydınlatma
projelerinde mimari plan göz önünde tutularak, armatürlerin yerleri tespit edilir.
Armatürlerin yerinin seçiminde dikkat edilmesi gereken özellikler şunlardır:
Ø Çalışma aydınlatmasında çalışanın gölgesine dikkat edilmelidir.
Ø İyi düzenlenmiş bir genel aydınlatma çalışma yerine gölge düşmesini önler.
Çalışma yeri için ek bir aydınlatma yapılmalıdır.

Ø Direk ışıklar bakış yönünde yatayda 30º’lik bir açı yapacak şekilde olmalıdır.
Çalışma yüzeyi göz kamaştırmamalıdır.
Ø Direkt ışıklar öyle ayarlanmalıdır ki, parlak bir çalışma cisminden yansıyan
ışıklar göz kamaştırmasın.
Ø Çalışma yeri veya çalışılan cismin üzerine rahatsız edici gölge düşmemesi için
çalışma yeri aydınlatması veya çalışma yerine yönelik genel aydınlatma
mümkünse soldan yapılmalıdır.
Ø Işık ne kadar yönlendirilmiş olursa gölgeler de o oranda sert olur. Dolaylı
(endirekt) aydınlatma gölge yapmaz. Onun için cisimlerin plastik algılanması
zorlaşır. Yönlendirilmiş ışık arzu edilir. Temsil özelliği olan mekanlar için
dolaylı (gömme) aydınlatma yapılabilir. Bunun işletme masrafları fazladır.
Gömme ışığın kenar siperini lambalar görünmeyecek kadar yükseğe
çıkarmalıdır.
Ø Gömme ışık kenarından tavana olan mesafe mekan genişliğinin 1/8’idir.
Ø Birleşme yerlerinde karanlık lekelere meydan vermemek için lambalar
bindirmeli düzenlenmelidir. Bir ışık ne kadar dolaylı ise, duvar ve tavanın
yansıtma etkisi de o kadar büyüktür.
Ø Büro mekanlarında amaca uygun olarak kullanılan ışıklar ve ışık bantları, gece
ve gündüz aynı ışık düşüşü elde etmek için, pencere kenarına yakın
düzenlenmişlerdir. Derin mekanlarda mekanın 2/3 derinliğinde 2.bir ışık bandı
gerekir.
Ø Çok katlı yapılarda geniş yansıtıcı floresan lambalar kullanılır. Genellikle
yerlerine paralel ışık bantları, tavana doğrudan tespit edilir veya asılırlar.
Ø Basık ve şed yapılarda floresan lambalar kullanılır. Tepe ışıklandırması ve
şedlerin konumu, armatürlerin yerinin belirlenmesinde etkilidir.
Ø Yüksek hangarlarda aynalı reflektörlü armatürler gereklidir. Yüksek basınçlı
deşarj lambaları en ekonomik çözümdür. Bakım yönünden en uygun
düzenlemenin yapılmasına dikkat edilmelidir.
Ø Gün ışığı suni ışığa göre çok fazla aydınlatacağından aydınlatmalarda gün
ışığından istifade etmeye çalışılmalıdır.

Montajda Kullanılan Araç-Gereçler
Armatürlerin montajında kullanılan araç ve gereçler yapılan tesisatın özelliğine göre
değişmektedir. Sıva altı yapılan bir tesisatta armatür direkt olarak tavana veya duvara monte
edilecekse matkap, dübel ve beton veya ağaç vidaları bu iş için yeterli olmaktadır

Tavandan aşağıya doğru sarkıtma yapılacaksa, yukarıdaki malzemelerin yanında
armatürü taşıyabilecek kapasitede zincir veya askı tijleri kullanmak gerekmektedir

Kablo kanal sistemi ile yapılan tesisatlarda ise armatürü kanallara monte edecek
bağlantı vidaları kullanmak gerekmektedir